RED-X

PARTNER MERYTORYCZNY NARZĘDZIA: Maciej Pieńkowski

Red X® jest opracowaną przez Dorian’a Shainin’a metodą rozwiązywania skomplikowanych problemów technicznych. Metoda ta jest licencjonowana przez założoną przez niego firmę konsultingową Shainin LLC. Opiera się ona na dwóch podstawowych założeniach:

1. Zawsze istnieje czynnik będący największą przyczyną zmienności procesu – Red X®

Pierwsze założenie metody Red X® bazuje na spopularyzowanej przez Józefa Jurana zasadzie Pareto. Wskazuje ona, że w każdym procesie, spośród tysiąca potencjalnych czynników, istnieje kilka takich, które w największym stopniu wpływają na zmienność procesu. Czynnik, którego zmiana wywiera największy wpływ na wynik, nazywany jest właśnie czerwonym iksem (Red X®). Dorian Shainin zakładał, że zidentyfikowanie i opanowanie zmienności trzech najważniejszych przyczyn, pozwoli na uzyskanie statystycznej kontroli nad procesem. Przyczyny te, jak zobrazowano na rysunku 1, poza czerwonym iksem, nazywane są różowym iksem (Pink X ® – czynnik o drugim największym wpływie na wynik) oraz bladym różowym iksem (Pale Pink X® – czynnik o trzecim największym wpływie na wynik).

Rysunek 1. Czynniki procesu z największym wpływem na wynik

Źródło: opracowanie własne

Zmiana paradygmatu myślenia z X -> Y na Y -> X

Drugim podstawowym założeniem metody Red X® jest odmienne podejście do procesu rozwiązywania problemów. Tradycyjny sposób poszukiwania przyczyn źródłowych zaleca wytypowanie jak największej liczby potencjalnych czynników problemu, a następnie ich testowanie. Shainin zauważył, że podejście to jest często nieefektywne i długotrwałe, ponieważ w dużym stopniu opiera się na wiedzy eksperckiej. Sugerował on, żeby zamiast rozmów ze specjalistami, rozwiązywanie problemów opierać na „rozmowie z częściami”, czyli wnikliwej obserwacji procesu. Shainin mawiał: „miej oczy szeroko otwarte i buzie zamkniętą na kłódkę. Niech części prowadzą Cię do rozwiązania”. Podejście to reprezentuje zmianę paradygmatu od myślenia X (czynniki procesu) do Y (wyniki procesu), na myślenia od Y do X,  gdzie analizując wyniki procesu, identyfikowane są jego najistotniejsze czynniki. Aby tego dokonać, w metodzie Red X stosowany jest szereg narzędzi umożliwiających progresywną eliminację podejrzanych przyczyn źródłowych i stopniowe zawężanie pola poszukiwań.

Proces rozwiązywania problemów w metodzie Red X® bazuje na siedmiu krokach, reprezentowanych przez akronim FACTUAL™. Ich zastosowanie zapewnia właściwe przeprowadzenie procedury badawczej, umożliwia przejrzyste udokumentowanie projektu oraz ułatwia dzielenie się najlepszymi praktykami.

Focus – celem tego kroku jest opracowanie „skoncentrowanej” (ang. focused) definicji problemu oraz określeniu celów projektu. W jego ramach, ogólnie sformułowane problemy biznesowe zamieniane są na konkretne projekty techniczne. Wykorzystywana jest tutaj również zasada Pareto, służąca do wskazania tych projektów, które mają największy wpływ na biznes. W trakcie fazy Focus, definiowany jest również zespół, sponsor oraz zasoby niezbędne do zrealizowania projektu.

Approach – drugi krok służy określeniu strategii zbierania danych w projekcie.  Aby tego dokonać, zespół definiuje tak zwanego „zielonego igreka” (Green Y®) i określa jego kategorię. Metoda Red X® wskazuje cztery standardowe kategorie problemów:

• Cecha – np. długość, szerokość, średnica.
• Własność – np. gęstość, chropowatość.
• Defekt – np. rysu, pęknięcia.
• Wydarzenie – np. przeciek podczas testu, odkształcenie w trakcie testu.

W zależności od kategorii problemu dobierana jest odpowiednia procedura badawcza, pozwalająca w najskuteczniejszy sposób odnaleźć czerwonego iksa. Ostatnim etapem fazy Approach jest zweryfikowanie systemu pomiarowego, w celu określenia, czy zbierane dane są wiarygodne.

Converge – Strategia zbierania danych ustalona w fazie Approach, egzekwowana jest w fazie Converge. Aby odnaleźć czerwonego iksa, wykorzystywany jest tutaj proces eliminacji. Przeprowadzane testy służą zawężaniu pola poszukiwań, pozostawiając finalnie te czynniki, które z największy prawdopodobieństwem są przyczynami źródłowymi. Stosowane w fazie Converge narzędzia obejmują między innymi diagram koncentracji, wykresy multi-vari czy wymianę komponentów (component search). Wyjściem z tego etapu jest zdefiniowany jeden lub kilka potencjalnych czynników, będących czerwanym iksem.

Test – Podczas tej fazy testowane są potencjalne czerwone iksy, zidentyfikowane w fazie Converge. O ile poszukiwanie podejrzanych czynników odbywało się poprzez podejście od Y do X, tak faza testowania bazuje na odwróconym podejściu od X do Y. Wykorzystywane są tutaj takie techniki jak projektowanie eksperymentów (DoE), testy 6-pack, czy variable search. Kluczowym na tym etapie jest określenie właściwego poziomu ufności, wskazującego z jakim prawdopodobieństwem wyniki przeprowadzonych testów są zgodne z rzeczywistością.

Understand – Po tym kiedy czerwony iks został potwierdzony, powiązanie przyczynowo-skutkowe między nim a wynikami procesu (Green Y) musi zostać w pełni zrozumiane. Pozwoli to zdefiniować właściwe działania prewencyjne, służące zapobiegnięciu wystąpienia problemu w przyszłości.

Apply – Faza ta służy wdrożeniu zdefiniowanych działań prewencyjnych i ostatecznemu potwierdzeniu ich skuteczności. Tworzone są tutaj nowe procedury i prace standardowe, oraz obliczane są oszczędności wynikające z projektu. Dokumentowana jest również procedura badawcze, w celu późniejszego podzielenia się wnioskami.

Leverage – Wnioski i refleksje wyciągnięte z projektu są komunikowane w całym zakładzie. Wdrożone rozwiązania są rozszerzane na procesy o podobnej specyfice. Oceniany jest tutaj również stopień rozwoju kompetencji uczestników projektu, umożliwiając wykorzystanie ich doświadczenia w późniejszych projektach.